Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος ερευνάται στην ιατρική κυρίως για δράση μέσα στο γαστρεντερικό, όπου μπορεί να δεσμεύει ορισμένες ουσίες όπως αμμώνιο και βαρέα μέταλλα. Μελέτες δείχνουν ενδιαφέρον για εντερική υγεία, μείωση απορρόφησης μολύβδου, επούλωση τραυμάτων και φαρμακευτικές εφαρμογές, αλλά όχι ως θεραπεία ασθενειών. Η χρήση του πρέπει να γίνεται με καθαρό, ελεγμένο κλινοπτιλόλιθο και με προσοχή, ειδικά όταν υπάρχουν φάρμακα, ηπατικά/νεφρικά προβλήματα ή σοβαρές παθήσεις.

Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος είναι μια ειδικά ελεγμένη μορφή φυσικού κλινοπτιλόλιθου, η οποία προορίζεται για χρήση στον άνθρωπο υπό συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας, καθαρότητας και ασφάλειας. Σε αντίθεση με τον κοινό ζεόλιθο που χρησιμοποιείται στη γεωργία, στην κτηνοτροφία, στη βιομηχανία ή στην περιβαλλοντική απορρύπανση, ο φαρμακευτικός ζεόλιθος πρέπει να συνοδεύεται από κατάλληλους ελέγχους και σαφή τεκμηρίωση για την προβλεπόμενη χρήση του. Ο όρος «φαρμακευτικός ζεόλιθος» χρησιμοποιείται εδώ περιγραφικά, για να διαχωρίσει τον ζεόλιθο ανθρώπινης χρήσης από τις τεχνικές ή γεωργικές ποιότητες, και δεν σημαίνει ότι το προϊόν είναι φάρμακο. [1,2]

Ο φυσικός κλινοπτιλόλιθος είναι ένα ηφαιστειακό αργιλοπυριτικό ορυκτό με μικροπορώδη κρυσταλλική δομή. Η δομή αυτή τού επιτρέπει να λειτουργεί ως «μοριακό κόσκινο», δηλαδή να προσροφά ή να ανταλλάσσει επιλεκτικά ορισμένα ιόντα και ουσίες μέσα από τους πόρους και την επιφάνειά του. Αυτές οι ιδιότητες εξηγούν γιατί ο φαρμακευτικός ζεόλιθος έχει μελετηθεί σε πεδία όπως το γαστρεντερικό σύστημα, η δέσμευση αμμωνίου, η μείωση της εντερικής πρόσληψης ορισμένων βαρέων μετάλλων, η τοπική φροντίδα τραυμάτων και η φαρμακευτική τεχνολογία. [1,2]

Τι σημαίνει φαρμακευτικός ζεόλιθος

Με τον όρο φαρμακευτικός ζεόλιθος δεν εννοούμε οποιονδήποτε ζεόλιθο. Εννοούμε έναν ζεόλιθο κατάλληλο για ανθρώπινη χρήση, με ελεγχόμενη ορυκτολογική σύσταση, γνωστή προέλευση, συγκεκριμένο μέγεθος σωματιδίων, απουσία ανεπιθύμητων ινωδών μορφών και ελέγχους για προσμίξεις, βαρέα μέταλλα, διοξίνες, φουράνια, ραδιονουκλίδια και άλλες επιβαρυντικές ουσίες. Αυτό έχει μεγάλη σημασία, γιατί οι φυσικοί ζεόλιθοι δεν είναι όλοι ίδιοι και δεν έχουν όλοι την ίδια καταλληλότητα για χρήση στον άνθρωπο. [1,6]

Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος δρα κυρίως τοπικά μέσα στο γαστρεντερικό σύστημα. Δεν λειτουργεί όπως ένα φάρμακο που απορροφάται στο αίμα και δρα σε συγκεκριμένους βιοχημικούς υποδοχείς. Η δράση του βασίζεται περισσότερο στις φυσικοχημικές του ιδιότητες: στην προσρόφηση, στην ιοντοανταλλαγή και στη δυνατότητα δέσμευσης επιλεγμένων ουσιών μέσα στον εντερικό αυλό. Για αυτό και η ποιότητα του υλικού, η καθαρότητα, η μικροδομή και η σωστή επεξεργασία του είναι καθοριστικής σημασίας. [1,2]

Πώς δρα ο φαρμακευτικός ζεόλιθος στο γαστρεντερικό σύστημα

Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος έχει ενδιαφέρον επειδή μπορεί να λειτουργεί μέσα στο πεπτικό σύστημα σαν ένα επιλεκτικό «σφουγγάρι». Δεν δεσμεύει όλες τις ουσίες αδιακρίτως, αλλά αλληλεπιδρά με ορισμένα μόρια και ιόντα ανάλογα με το μέγεθος, το ηλεκτρικό φορτίο και τη χημική τους συγγένεια με τη ζεολιθική δομή. Η ιοντοανταλλακτική του ικανότητα είναι ιδιαίτερα σημαντική για κατιόντα όπως το αμμώνιο και ορισμένα μέταλλα. [1,2]

Η δράση αυτή είναι κυρίως εντερική. Αυτό σημαίνει ότι ο φαρμακευτικός ζεόλιθος μπορεί να δεσμεύει ουσίες που βρίσκονται ήδη στον γαστρεντερικό σωλήνα, πριν αυτές απορροφηθούν ή κατά τη διέλευσή τους από το έντερο. Για αυτό η επιστημονικά πιο σωστή διατύπωση δεν είναι ότι «καθαρίζει όλο το σώμα» ή ότι «αποτοξινώνει όλα τα όργανα», αλλά ότι μπορεί να συμβάλλει στη δέσμευση και φυσική αποβολή επιλεγμένων επιβαρυντικών ουσιών από το γαστρεντερικό περιβάλλον. [1,5]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και βαρέα μέταλλα

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πεδία έρευνας για τον φαρμακευτικό ζεόλιθο είναι η μείωση της εντερικής απορρόφησης ορισμένων βαρέων μετάλλων. Σε κλινική μελέτη με καθαρισμένο κλινοπτιλολιθικό τόφφο G-PUR, η ταυτόχρονη λήψη του υλικού με σταθερό ισότοπο μολύβδου μείωσε την εντερική πρόσληψη μολύβδου σε υγιείς εθελοντές κατά περίπου 90%. Το εύρημα αυτό είναι σημαντικό γιατί δείχνει έναν ρεαλιστικό μηχανισμό δράσης: ο ζεόλιθος μπορεί να δεσμεύει μόλυβδο μέσα στο έντερο και να περιορίζει την απορρόφησή του. [8]

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε προϊόν ζεόλιθου έχει την ίδια ικανότητα ή ότι ο φαρμακευτικός ζεόλιθος αποτελεί θεραπεία για δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα. Η μελέτη αφορά συγκεκριμένη καθαρισμένη μορφή κλινοπτιλόλιθου, συγκεκριμένο πρωτόκολλο και συγκεκριμένες συνθήκες. Σε περίπτωση έκθεσης ή δηλητηρίασης από βαρέα μέταλλα, η αντιμετώπιση πρέπει να γίνεται από γιατρό ή τοξικολόγο. Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος μπορεί να παρουσιαστεί υπεύθυνα ως υποστηρικτικό μέσο δέσμευσης επιλεγμένων ουσιών στο έντερο, όχι ως υποκατάστατο ιατρικής θεραπείας. [8,15]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και ήπαρ

Το ήπαρ είναι το βασικό όργανο του μεταβολισμού και της αποτοξίνωσης. Συμμετέχει στον μεταβολισμό θρεπτικών συστατικών, αλκοόλ, φαρμάκων και ορμονών, παράγει χολή και διαχειρίζεται πολλές ουσίες που πρέπει να μετατραπούν ή να αποβληθούν από τον οργανισμό. Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος δεν «θεραπεύει» το ήπαρ και δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως θεραπεία για ηπατικές νόσους. Η πιο σωστή διατύπωση είναι ότι μπορεί να λειτουργεί υποστηρικτικά, μειώνοντας μέρος του εντερικού φορτίου από ουσίες όπως αμμώνιο ή ορισμένοι ρύποι, πριν αυτές επιβαρύνουν περαιτέρω τον οργανισμό. [1,5]

Στις οδηγίες χρήσης του Zeolite MED® αναφέρεται ότι το προϊόν δεσμεύει ουσίες όπως αμμώνιο, αλουμίνιο, βαρέα μέταλλα και ισταμίνη. Αυτή η ιδιότητα μπορεί να συνδεθεί με την υποστήριξη της φυσικής αποβολής επιλεγμένων επιβαρυντικών ουσιών μέσω του εντέρου. Ωστόσο, σε εμπορικό ή ενημερωτικό κείμενο είναι προτιμότερο να αποφεύγονται φράσεις όπως «θεραπεύει το συκώτι», «θεραπεύει την κίρρωση» ή «αποκαθιστά την ηπατική λειτουργία», γιατί τέτοιες διατυπώσεις αποτελούν θεραπευτικούς ισχυρισμούς. [5,14]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και εντερικός φραγμός

Το γαστρεντερικό σύστημα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τομείς έρευνας για τον φαρμακευτικό ζεόλιθο. Σε τυχαιοποιημένη, διπλά τυφλή, ελεγχόμενη με placebo μελέτη σε αερόβια προπονημένους ενήλικες, η λήψη ζεόλιθου για 12 εβδομάδες συσχετίστηκε με βελτίωση παραμέτρων της εντερικής ακεραιότητας, όπως μείωση της ζονουλίνης στα κόπρανα, ενός δείκτη που σχετίζεται με τη διαπερατότητα του εντερικού φραγμού. Η ίδια μελέτη ανέφερε επίσης ήπιες αντιφλεγμονώδεις ενδείξεις, χωρίς όμως να αποδεικνύει βελτίωση της αθλητικής απόδοσης. [7]

Άλλες κλινικές μελέτες έχουν εξετάσει καθαρισμένο κλινοπτιλολιθικό τόφφο σε άτομα με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, ειδικά σε περιπτώσεις IBS-D, δηλαδή ευερέθιστου εντέρου με προεξάρχουσα διάρροια. Σε τυχαιοποιημένη, διπλά τυφλή, placebo-controlled μελέτη, το προϊόν G-PUR έδειξε ασφάλεια και κλινικό όφελος σε ορισμένα συμπτώματα IBS-D. Άλλη μελέτη καθημερινής χρήσης με PMA-ζεόλιθο ανέφερε καλή ανεκτικότητα και ανακούφιση συνολικών συμπτωμάτων σε ασθενείς με IBS. [9,10]

Τα δεδομένα αυτά δείχνουν ότι ο φαρμακευτικός ζεόλιθος μπορεί να έχει ενδιαφέρον ως υλικό υποστήριξης της εντερικής λειτουργίας. Δεν σημαίνουν όμως ότι κάθε ζεόλιθος ή κάθε συμπλήρωμα ζεόλιθου έχει την ίδια δράση. Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από το συγκεκριμένο υλικό, την καθαρότητα, τη μορφή, τη δόση, τη διάρκεια χρήσης και την κατάσταση του ατόμου που το χρησιμοποιεί. [1,7,9,10]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος, αμμώνιο και ισταμίνη

Ο κλινοπτιλόλιθος έχει γνωστή ικανότητα δέσμευσης αμμωνίου, ιδιότητα που σχετίζεται με τη ζεολιθική δομή και την ιοντοανταλλακτική του ικανότητα. Το αμμώνιο παράγεται φυσιολογικά στον οργανισμό και στο έντερο, κυρίως από τον μεταβολισμό πρωτεϊνών και από μικροβιακές διεργασίες. Η θεωρητική σημασία του φαρμακευτικού ζεόλιθου είναι ότι μπορεί να δεσμεύει μέρος του αμμωνίου στο γαστρεντερικό σύστημα και να συμβάλλει στη φυσική αποβολή του. [1,2,5]

Στις οδηγίες χρήσης του Zeolite MED® αναφέρεται επίσης η ισταμίνη ανάμεσα στις ουσίες που μπορεί να δεσμεύει το προϊόν. Η ισταμίνη σχετίζεται με αλλεργικού τύπου αντιδράσεις, γαστρεντερικά συμπτώματα και περιπτώσεις δυσανεξίας στην ισταμίνη. Παρ’ όλα αυτά, ο φαρμακευτικός ζεόλιθος δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως θεραπεία αλλεργιών ή δυσανεξίας στην ισταμίνη. Η σωστή διατύπωση είναι ότι μπορεί να χρησιμοποιείται υποστηρικτικά, σύμφωνα με τις οδηγίες του προϊόντος και με ιατρική συμβουλή όταν υπάρχουν συμπτώματα ή χρόνια προβλήματα. [5]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και στομάχι

Ορισμένες επιστημονικές ανασκοπήσεις αναφέρουν ότι οι ζεόλιθοι έχουν ενδιαφέρον ως συστατικά φαρμακευτικών προϊόντων λόγω της πορώδους δομής, της προσροφητικής ικανότητας και της δυνατότητας ανταλλαγής ιόντων. Στο γαστρεντερικό περιβάλλον, αυτές οι ιδιότητες έχουν οδηγήσει σε έρευνα για πιθανές αντιόξινες, γαστροπροστατευτικές και εντεροπροστατευτικές εφαρμογές. [2]

Ωστόσο, πρέπει να αποφεύγονται ισχυρισμοί όπως «θεραπεύει το έλκος», «θεραπεύει τη γαστρίτιδα» ή «αντικαθιστά αντιόξινη αγωγή». Η πιο ακριβής και ασφαλής διατύπωση είναι ότι ο φαρμακευτικός ζεόλιθος ερευνάται για γαστρεντερικές εφαρμογές και μπορεί να λειτουργεί υποστηρικτικά στο πεπτικό περιβάλλον, χωρίς να αντικαθιστά τη διάγνωση και τη θεραπεία που θα συστήσει γιατρός. [2,14]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος στην επούλωση και στη δερματολογία

Η χρήση καθαρισμένου κλινοπτιλόλιθου δεν περιορίζεται μόνο στη λήψη από το στόμα. Υπάρχει επίσης ερευνητικό ενδιαφέρον για τοπική χρήση σε τραύματα και δερματολογικές εφαρμογές. Σε προοπτική, τυχαιοποιημένη, ανοιχτή κλινική δοκιμή φάσης Ι, ο καθαρισμένος κλινοπτιλολιθικός τόφφος αξιολογήθηκε ως ασφαλής και καλά ανεκτός για τοπική εφαρμογή σε δερματικά τραύματα υγιών εθελοντών. [11]

Η δερματολογική και φαρμακοτεχνική χρήση ζεολιθικών υλικών παρουσιάζει ενδιαφέρον επειδή οι πόροι και η επιφάνειά τους μπορούν να αξιοποιηθούν για απορρόφηση, προστασία, αντιμικροβιακές εφαρμογές ή ελεγχόμενη απελευθέρωση δραστικών ουσιών. Αυτό δείχνει ότι ο φαρμακευτικός ζεόλιθος και τα συγγενή ζεολιθικά υλικά δεν είναι απλώς φυσικά ορυκτά, αλλά υλικά με θέση στη σύγχρονη βιοϊατρική και φαρμακευτική έρευνα. [2,11,12]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και φαρμακευτική τεχνολογία

Στη φαρμακευτική τεχνολογία, οι ζεόλιθοι μελετώνται ως φορείς δραστικών ουσιών. Η πορώδης δομή τους μπορεί να αξιοποιηθεί για φόρτωση και ελεγχόμενη απελευθέρωση φαρμακευτικών μορίων. Οι φυσικοί και συνθετικοί ζεόλιθοι, καθώς και τα zeolitic imidazolate frameworks, γνωστά ως ZIFs, ερευνώνται για εφαρμογές σε μεταφορά φαρμάκων, αντικαρκινικά μόρια, αντιμικροβιακά συστήματα, αντιφλεγμονώδεις εφαρμογές και προηγμένα βιοϋλικά. [2,12]

Αυτός ο τομέας είναι διαφορετικός από την απλή χρήση ενός φυσικού φαρμακευτικού ζεόλιθου ως ιατροτεχνολογικού προϊόντος στο γαστρεντερικό σύστημα. Παρ’ όλα αυτά, δείχνει γιατί ο ζεόλιθος έχει επιστημονική αξία: πρόκειται για υλικό με μεγάλη ειδική επιφάνεια, σταθερή δομή, δυνατότητα προσρόφησης, ιοντοανταλλαγή και δυνατότητα τεχνολογικής τροποποίησης. [2,12]

Φαρμακευτικός ζεόλιθος και ογκολογία: τι πρέπει να προσέχουμε

Στην ογκολογία χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως αντικαρκινική θεραπεία. Υπάρχουν εργαστηριακά και προκλινικά δεδομένα για ζεολιθικά υλικά, καθώς και έρευνες για χρήση τους ως φορείς αντικαρκινικών φαρμάκων, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ο ζεόλιθος θεραπεύει ή προλαμβάνει τον καρκίνο στον άνθρωπο. Το Memorial Sloan Kettering Cancer Center αναφέρει ότι οι ζεόλιθοι δεν έχουν μελετηθεί ως αντικαρκινικό φάρμακο σε ανθρώπινες κλινικές δοκιμές και ότι τα συμπληρώματα ζεόλιθου δεν έχουν εγκριθεί ως ασφαλή ή αποτελεσματικά για τέτοια χρήση. [13]

Επομένως, σε ενημερωτικό ή εμπορικό κείμενο πρέπει να αποφεύγονται φράσεις όπως «θεραπεύει τον καρκίνο», «μειώνει τον όγκο» ή «αντικαθιστά τη χημειοθεραπεία». Εάν ένας ασθενής λαμβάνει χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία ή οποιαδήποτε αντικαρκινική αγωγή, η χρήση φαρμακευτικού ζεόλιθου πρέπει να γίνεται μόνο με ενημέρωση και έγκριση του θεράποντος ογκολόγου. [13]

Ζεόλιθος MED®: φαρμακευτικός ζεόλιθος με πιστοποίηση CE

Στη Zeolife διαθέτουμε τον Ζεόλιθο MED®, έναν φαρμακευτικό ζεόλιθο ο οποίος είνα ένα ιατροτεχνολογικό προϊόν με πιστοποίηση CE 0197 και ως προϊόν από 100% φυσικό κλινοπτιλόλιθο. Σύμφωνα οδηγίες χρήσης, ο Zeolite MED® είναι φυσικός κλινοπτιλόλιθος που δρα στο γαστρεντερικό σύστημα, δεσμεύοντας ουσίες όπως βαρέα μέταλλα, αμμώνιο, αλουμίνιο και ισταμίνη, και αποβάλλεται φυσιολογικά μέσω του εντέρου. [5]

Ο Ζεόλιθος MED® είναι γνωστοποιημένος στον ΕΟΦ ως ιατροτεχνολογικό προϊόν. Ο ΕΟΦ αναφέρει ότι για την κοινοποίηση ιατροτεχνολογικών προϊόντων στην ελληνική αγορά απαιτούνται, μεταξύ άλλων, πιστοποιητικό σήμανσης CE ή βεβαίωση αρμόδιας αρχής, δήλωση συμμόρφωσης του κατασκευαστή, εξωτερική συσκευασία και οδηγίες χρήσης. Επίσης, πριν από την κυκλοφορία των προϊόντων, η επισήμανση και οι οδηγίες χρήσης πρέπει να είναι πλήρεις και ακριβείς στην ελληνική γλώσσα για τον τελικό χρήστη. [3,4]

Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι ο Ζεόλιθος MED® δεν είναι φάρμακο και δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως θεραπεία ασθενειών. Στις οδηγίες χρήσης του προϊόντος αναφέρεται ότι είναι ιατροτεχνολογικό προϊόν CE 0197, από 100% φυσικό κλινοπτιλόλιθο, και ότι δεν αντικαθιστά φαρμακευτική αγωγή. Αυτή η διάκριση είναι ουσιαστική, διότι προστατεύει τον καταναλωτή και βοηθά να γίνεται σωστή, υπεύθυνη και νόμιμη επικοινωνία του προϊόντος. [5]

Ασφάλεια και σωστή χρήση του Ζεόλιθου MED®

Σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης του Ζεόλιθου MED®, όταν κάποιος λαμβάνει φάρμακα πρέπει να αφήνει χρονική απόσταση τουλάχιστον 2 ωρών ανάμεσα στο φάρμακο και στον ζεόλιθο. Αυτό είναι λογικό, επειδή ένα υλικό με προσροφητική και ιοντοανταλλακτική δράση μπορεί θεωρητικά να επηρεάσει τη διαθεσιμότητα ορισμένων ουσιών όταν λαμβάνονται ταυτόχρονα. [5]

Στις ίδιες οδηγίες αναφέρεται ότι πρέπει να υπάρχει επαρκής πρόσληψη υγρών κατά τη χρήση. Αναφέρεται επίσης ότι άτομα που είναι έγκυες, θηλάζουν, βρίσκονται σε ιατρική κατάσταση ή πρόκειται να δώσουν το προϊόν σε παιδιά πρέπει να συμβουλεύονται γιατρό πριν από τη χρήση. Αυτές οι οδηγίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές, γιατί ο φαρμακευτικός ζεόλιθος πρέπει να χρησιμοποιείται με υπευθυνότητα και όχι ως γενική λύση για κάθε πρόβλημα υγείας. [5]

Γιατί έχει σημασία η πιστοποίηση

Η πιστοποίηση δεν είναι τυπική λεπτομέρεια. Στην περίπτωση ενός φαρμακευτικού ζεόλιθου, η πιστοποίηση CE και η κοινοποίηση ως ιατροτεχνολογικό προϊόν δείχνουν ότι το προϊόν κυκλοφορεί με συγκεκριμένο προβλεπόμενο σκοπό, τεχνική τεκμηρίωση, οδηγίες χρήσης και απαιτήσεις ασφάλειας. Ο Κανονισμός MDR 2017/745 της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί το βασικό πλαίσιο για τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα και αντικατέστησε τις προηγούμενες οδηγίες για τα medical devices. [3]

Για τον καταναλωτή, αυτό σημαίνει ότι πρέπει να αποφεύγει προϊόντα ασαφούς προέλευσης, χωρίς πιστοποιήσεις, χωρίς αναλύσεις, χωρίς οδηγίες χρήσης και χωρίς σαφή ένδειξη καταλληλότητας για ανθρώπινη χρήση. Ο απλός ζεόλιθος για γεωργική, τεχνική ή βιομηχανική χρήση δεν είναι φαρμακευτικός ζεόλιθος και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται εσωτερικά. [1,3,4]

Τι ισχύει για τους ισχυρισμούς υγείας

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι ισχυρισμοί υγείας για τρόφιμα και συμπληρώματα διατροφής ρυθμίζονται αυστηρά. Το EU Register of Nutrition and Health Claims περιλαμβάνει τους εγκεκριμένους και μη εγκεκριμένους ισχυρισμούς υγείας, μαζί με τους όρους χρήσης και τους λόγους απόρριψης. Για τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα, οι ισχυρισμοί πρέπει να παραμένουν εντός του προβλεπόμενου σκοπού, της τεχνικής τεκμηρίωσης και των οδηγιών χρήσης του προϊόντος. [14]

Για αυτό, σε μια υπεύθυνη σελίδα για τον φαρμακευτικό ζεόλιθο είναι καλύτερο να χρησιμοποιούνται διατυπώσεις όπως «δεσμεύει επιλεγμένες ουσίες στο γαστρεντερικό σύστημα», «συμβάλλει στη φυσική αποβολή τους», «λειτουργεί υποστηρικτικά» και «δεν αντικαθιστά ιατρική θεραπεία». Αντίθετα, πρέπει να αποφεύγονται απόλυτοι θεραπευτικοί ισχυρισμοί όπως «θεραπεύει», «ίαση», «καταπολεμά ασθένειες» ή «αντικαθιστά φάρμακα». [5,13,14]

Συμπέρασμα

Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος, και ειδικά ο φυσικός κλινοπτιλόλιθος υψηλής καθαρότητας, είναι ένα υλικό με σημαντικό ενδιαφέρον στην ιατρική και στη φαρμακευτική έρευνα. Οι ιδιότητές του ως μικροπορώδες αργιλοπυριτικό ορυκτό, με ικανότητα προσρόφησης και ιοντοανταλλαγής, εξηγούν γιατί έχει μελετηθεί σε εφαρμογές που σχετίζονται με το γαστρεντερικό σύστημα, τη μείωση της εντερικής απορρόφησης μολύβδου, τη δέσμευση αμμωνίου, την υποστήριξη της εντερικής ακεραιότητας, την τοπική φροντίδα τραυμάτων και τη φαρμακευτική τεχνολογία. [1,2,7,8,11,12]

Ο Ζεόλιθος MED® αποτελεί παράδειγμα φαρμακευτικού ζεόλιθου που διατίθεται ως ιατροτεχνολογικό προϊόν με πιστοποίηση CE 0197. Η αξία του βρίσκεται στην καθαρότητα, στην πιστοποίηση, στη σωστή χρήση και στη σαφή διάκριση ότι δεν πρόκειται για φάρμακο και δεν αντικαθιστά ιατρική θεραπεία. Ο φαρμακευτικός ζεόλιθος μπορεί να παρουσιαστεί υπεύθυνα ως φυσικός κλινοπτιλόλιθος για υποστηρικτική δράση στο γαστρεντερικό περιβάλλον και για φυσική αποβολή επιλεγμένων επιβαρυντικών ουσιών, πάντα σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης και με συμβουλή γιατρού όταν υπάρχει πάθηση ή φαρμακευτική αγωγή. [5]

Πρόσφατα νέα και δημοσιεύσεις για το ζεόλιθο στην ιατρική και στη φαρμακευτική

Παραπομπές

[1] Kraljević Pavelić et al. — “Critical Review on Zeolite Clinoptilolite Safety and Medical Applications in vivo.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για την ασφάλεια, τις φυσικοχημικές ιδιότητες και τις ιατρικές εφαρμογές του κλινοπτιλόλιθου. (PMC)

[2] Souza et al. — “Zeolites as Ingredients of Medicinal Products.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τη φαρμακευτική τεχνολογία, τις γαστρεντερικές εφαρμογές και τη χρήση ζεολίθων ως συστατικά φαρμακευτικών προϊόντων. (PMC)

[3] Regulation (EU) 2017/745 — Medical Device Regulation, EUR-Lex.
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για το ευρωπαϊκό πλαίσιο των ιατροτεχνολογικών προϊόντων και τη σημασία της πιστοποίησης CE. (EUR-Lex)

[4] ΕΟΦ — Κοινοποίηση Ιατροτεχνολογικών Προϊόντων.
Σύνδεσμος: https://www.eof.gr/wp-content/uploads/2025/02/koinopoihsi_iatrotexnologikon_proionton.pdf
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά κοινοποίησης ιατροτεχνολογικών προϊόντων στην ελληνική αγορά.

[5] Zeolite MED® — Instructions for Use, Zeolife.gr.
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για το Zeolite MED®, την πιστοποίηση CE 0197, τη σύνθεση από φυσικό κλινοπτιλόλιθο, τις ουσίες που αναφέρεται ότι δεσμεύει, τις οδηγίες χρήσης, την απόσταση από φάρμακα και τις προφυλάξεις. (Zeolife.gr)

[6] Zeolite MED® detox ultra fine powder up to 10 microns — Zeolife shop.
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τα χαρακτηριστικά του προϊόντος, όπως φυσικός κλινοπτιλόλιθος, μικρονισμένη μορφή, έλεγχοι για επιβαρυντικές ουσίες και χαρακτηριστικά καθαρότητας. (Ζεόλιθος Προϊόντα)

[7] Lamprecht et al. — “Effects of zeolite supplementation on parameters of intestinal barrier integrity, inflammation, redoxbiology and performance in aerobically trained subjects.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τον εντερικό φραγμό, τη ζονουλίνη και τα δεδομένα για εντερική ακεραιότητα. (PubMed)

[8] Samekova et al. — “Concomitant oral intake of purified clinoptilolite tuff reduces enteral lead uptake in healthy humans.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τη μείωση της εντερικής απορρόφησης μολύβδου από καθαρισμένο κλινοπτιλόλιθο. (Nature)

[9] Anderle et al. — “Safety and efficacy of purified clinoptilolite-tuff treatment in patients with irritable bowel syndrome with diarrhea.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τη μελέτη σε σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου με διάρροια, IBS-D. (PubMed)

[10] Mosgoeller et al. — “PMA-Zeolite in the Management of Irritable Bowel Syndrome.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για την καθημερινή χρήση PMA-ζεόλιθου σε IBS και την ανεκτικότητα του προϊόντος. (PMC)

[11] Deinsberger et al. — “Topically administered purified clinoptilolite-tuff for the treatment of cutaneous wounds.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για την τοπική χρήση καθαρισμένου κλινοπτιλόλιθου σε δερματικά τραύματα. (PubMed)

[12] Pandya et al. — “Zeolite-based nanoparticles drug delivery systems in modern pharmaceutical research.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για τη χρήση ζεολιθικών νανοσωματιδίων και ζεολιθικών συστημάτων στη μεταφορά φαρμάκων. (ScienceDirect)

[13] Memorial Sloan Kettering Cancer Center — “Zeolite.”
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για την προσεκτική διατύπωση σχετικά με καρκίνο και για την αποφυγή μη τεκμηριωμένων αντικαρκινικών ισχυρισμών. (Memorial Sloan Kettering)

[14] European Commission — EU Register of Nutrition and Health Claims.
Χρησιμοποιήθηκε στις παραγράφους για το πλαίσιο των ισχυρισμών υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. (Food Safety)

[15] Teimouri et al. — “Oral Zeolite Therapy for Management of Mild to Moderate Lead Poisoning.”
Χρησιμοποιήθηκε συμπληρωματικά στην παράγραφο για τον μόλυβδο και τη διάκριση ανάμεσα στην υποστηρικτική χρήση και την ιατρική αντιμετώπιση δηλητηρίασης. (PMC)